Ìtúùmɔ̀:

ti

Ohũ̀ /re/

Òwe

  • Ɛni t’ó lóʃòó ti ooɾe, bíi aláìʃe ɾáɾá ni.

  • Ɔmɔ t’ó máa d͡ʒɛ́ Àʃàmùú, kékeɾé ni [ó] ti máa ʃe ɛnu ʃamu-ʃamu.

  • Bí ɛ̀g͡bɛ̀sì’í jíóò koɾò, t’eg͡bò-t’eg͡bò ni.

  • Bí a ti mɔ l’a ń ké: ɛ̀lìíɾí kò lè kèé bíi eɾĩ.

  • Méèlòó ni a óò kà nìínú ehĩ́ àdìk͡pèlèé? T’inú ɔ̀ɾũ̀ṹ, tó òde òd͡ʒì, òd͡ʒìlèéníɾĩ́wó èɾìgì l’ó f’oɾí mù l’áìjɔ.

  • Bí igí bá wó lu igi, t[i] òkè l’àá kɔ́ g͡bé.

  • Èsùúɾó ti ń lòg͡bà kìí ewúɾɛ́ tó dájé.

  • Ɛnu oníkɔ̃̀ l’a ti ń g͡bɔ́ ‘k͡pɔ̃̀ũ̀ṹ’, ɛnu ɔlɔ́fà l’a ti ń g͡bɔ́ ‘mo ta’.

  • Àkɔ̀ɔ́bí ni ti ɛlɛ́ɾɔ̃

  • Ìg͡bĩ̀ĩ́ ìbàá máà mɔ̀’ɔ́ d͡ʒɛ, ìbàá ti kú sí id͡ʒù.

  • ‘Ìwò jìí èʃìí ewùɾà’a baba’à mi ti ta,’ ìɾègũ̀ṹ ɾeɾe kò sìí ní [i]bɛ̀.

  • O ń d͡ʒɛ àg͡bɔ̃̀ɾĩ̀ĩ́ èʃìí l’ɔ́bɛ̀, o ní ó ti tó tɔ̃́.

  • Aʃɔ èʃìí kò jɛni bíi ti aʃɔ ɛ̀ŋ͡wɔ̀ kɔ̀ɔ́.

  • Bí a ti mɔ l’a ń kú: olongo kì’í í kú tiɲɔ̀-tiɲɔ̀.

  • Ilé ɛni l’a ti ń d͡ʒɛ èkùúté oní-ìdodo.

  • Àg͡bèéɾó l’ɔmɔdé ń g͡bé agà, àkɔ̃̀mɔ̀ɔ́lɛ̀ ni ti èèkɔ̃̀: bí a bá g͡bé ɔmɔ odó, a óò f[i] ìdìí’i ɾɛ̀ sɔ.

  • Àìlɔ́ɔ̀ɾàá àkàlàmàg͡bò, a [k]ò lè fi wé ti àtìíòɾo.

  • Àìd͡ʒɛũ sũ̀ àkàlàmàg͡bò, a [k]ò lè fi wé ti àtìíòɾo.

  • Àlɔ ti alábahũ, àbò ti ànɔ’ɔ ɾɛ̀.

  • Oko ti ikṹ, ilɛ̀ ti ɛ̀k͡pà: a kì’í í bá àlùkɛɾɛsɛ du [i]lɛ̀’ɛ baba’a ɾɛ̀.

  • Nínú ìkòkò dùúdú ni ɛ̀kɔ fũfũ ti d͡ʒáàde.

  • Od͡ʒú àlèéd͡ʒò l’àá ti’í d͡ʒɛ g͡bèsè; ɛ̀hĩ̀’ĩ ɾɛ̀ l’àá ti’í sɔ̃́’ɔ̃.

  • O bá ɛfɔ̃̀ l’àábàtà. O j[ɔ] ɔ̀bɛ sí’i. O mɔ ibi ɛfɔ̃̀’ɔ̃́ ti wá?

  • A kì’í í kɔ̃́d͡ʒú ti olú ɔɾɔ̃́, toɾí ig͡ba’a ɾɛ̀ kò tòó ɔbɛ̀’ɛ́ sè.

  • Òd͡ʒò òwùúɾɔ̀ ti bí olówó nínú: olówó gɛlɛtɛ, ìwɔ̀fà gɛlɛtɛ.

  • Labɛ́-labɛ́ kò bàá t[i] ìd͡ʒà wàá odò: kɔ̃̀nɔ̀-kɔ̃nɔ kò bàá ti ɛ̀kɔ wá oko.

  • Ewú l’og͡bó, iɾũũ̀g͡bɔ̃̀ l’àg͡bà, máà-mu ni ti àfod͡ʒúdi.

  • Bí a ti mɔ l’àá dé: ɛni tí kò nìí ɛʃĩ kì’í í dé ŋ͡wɔ̀-ŋ͡wɔ̀.

  • Ehoɾo’ó ní, “Ti ɔlɔ́fà ni ó ʃòɾo.”

  • Báa óò ti ʃe l’àá wí: a kì’í í ɲɔ ànɔ ɛni l’ódì.

  • Ìtɔ̃̀ ìnɔ̀kìí ni od͡ʒú’u wa kò tòó; b’ó bá ʃe ti ɔ̀bɔ ni, od͡ʒú’u wa tó díɛ̀ nìí [i]bɛ̀.

Ìsɔ

  • Àd͡ʒɛ̀ɛ́g͡bà ni ti kɔ̀ǹkɔ̀.